Kina postaje lider u trci u naoružanju, a ostatak sveta - sumnjičav: Lansira svemirsko superoružje, novi projekat briše granicu između stvarnosti i naučne fantastike (VIDEO)

Kineski "Luanijao" je leteći nosač aviona koji je veći od bilo kog savremenog ratnog broda i teži od supertankera. Ovaj svemirski superoružje trebalo bi da ima ključnu ulogu u oblikovanju ratovanja budućnosti, međutim, stručnjaci ga prvenstveno vide kao visokotehnološki spektakl sa političkom porukom.

Ambicija prema zvezdama: Kineski "Nantijanmen"

Kina ima ambiciju da razvije integrisani sistem vazdušne i svemirske odbrane pod imenom "Nantijanmen" (Nebeska vrata). Centralni deo ovog sistema biće leteći nosač "Luanijao", sa dimenzijama od 242 metra u dužinu i 684 metra u širinu, koji navodno može da teži i do 120.000 tona. Sa njegove palube trebalo bi da poletaju bespilotni svemirski lovci, poznati kao "Sjuanu", koji će biti opremljeni za lansiranje hipersoničnih raketa i napade na ciljeve u atmosferi, kao i na one u orbiti.

- Kina je već duže vreme na drugom mestu u svemiru – iza Sjedinjenih Američkih Država, ali daleko ispred Evrope - izjavila je za DW stručnjakinja za bezbednost u svemiru Juliana Zis iz nemačke Fondacije za nauku i politiku (SWP). Peking je "uložio izuzetno velike sume novca", a svemir je postao simbol prestiža, koji je "izuzetno važan za vojne kapacitete", dodaje ona.

Planirani svemirski nosač, svojom masom, premašio bi najveće postojeće nosače aviona za oko 20 procenata. Iako bi po dužini bio nešto kraći, njegov raspon krila bio bi znatno širi u odnosu na klasične pomorske nosače aviona. Trenutno najveći nosač aviona, američki "USS Gerald R. Ford", ima dužinu od oko 337 metara i širinu od 78 metara. Sa gorivom, posadom i opremom, njegov ukupni težinski kapacitet iznosi oko 100.000 tona.

Otprilike petominutni prilog na kineskoj državnoj televiziji CCTV prikazuje najavljeni nosač kao foto-realistični 3D model koji lebdi iznad Zemlje, izbacuje svemirske mlaznjake i u svemiru ispaljuje oružje. Delovi ovog snimka kruže i na YouTubeu, uz mogućnost uključivanja engleskih titlova.

Zašto stručnjaci sumnjaju u svemirski nosač

Tehnički, koncept letećeg nosača daleko je iznad mogućnosti koje danas imaju rakete za transport u orbitu. Čak i ako bi modularna gradnja u svemiru bila moguća, ključni problemi ostaju nerešeni: snabdevanje energijom, pogon, hlađenje, zaštita od svemirskog otpada, a pre svega – troškovi. Svemirski nosač od 120.000 tona potpuno je izvan dometa današnjih raketnih sistema poput američke rakete Starship koju razvija SpaceX.

Nemački diplomata i analitičar za svemir, Hajnrih Kreft, smatra da je ovaj projekat "potpuno nerealan iz današnje perspektive", ali ga vidi kao deo dugoročne razvojne linije. 

- Mnogo toga što je pre 20 ili 30 godina bilo naučna fantastika, danas je postalo stvarnost - podseća Kreft za DW. Kina se time uključuje u trku koju podstiču vizionari poput Ilona Maska i Džefa Bezosa, koji imaju ambiciju da naseljavaju Mesec i Mars.

Odvraćanje najavom svemirskog nosača

Prema analizama koje su bliske američkoj administraciji, "Luanijao" se vidi manje kao stvarni plan za izgradnju, a više kao strateški signal. Magazin The National Interest objavio je članak pod naslovom: "Peking želi da verujete da gradi leteće nosače aviona". U tekstu se navodi da Kina želi da ostatak sveta poveruje u postojanje ovog superoružja, nezavisno od toga da li će ono stvarno biti izgrađeno. Ova vizija "briše granicu između naučne fantastike i vojne stvarnosti" i trebalo bi da izazove zabrinutost na Zapadu, ocenjuje magazin.

Za analitičara Hajnriha Krefta, najava Kine deluje kao ciljana poruka u kontekstu nadmetanja sa Sjedinjenim Državama, a posebno u senci sukoba oko Tajvana. Kreft podseća na brojne spektakularne kineske najave o "superoružjima" – od, navodno, ultimativnog oružja za lov na podmornice, do svemirskih sistema – koje zapadni stručnjaci redovno ocenjuju kao "nerealne", ali koje su, svakako, deo šire strategije zastrašivanja.

Odgovor SAD: šta "Luanijao" ima s trkom u svemiru

Nemačka stručnjakinja Juliana Zis stavlja kineski projekat u bezbednosno-politički kontekst, naglašavajući da se ovakvi projekti gledaju "pre svega kroz prizmu odvraćanja". To znači da Kina nastoji da pokaže snagu i projektuje svoju moć kroz različite dimenzije.

Istovremeno, Zis ovu prezentaciju vidi kao odgovor na američke planove za raketnu odbranu u svemiru. Predsednik Donald Tramp planirao je projekt pod nazivom "Zlatna kupola" (Golden Dome), koji bi trebao zaštititi Sjedinjene Države od svih vrsta projektila pomoću višeslojnih mreža presretačkih raketa na tlu i moru, radarskih sistema, pa eventualno i svemirskih presretača. Ovaj američki projekat takođe se smatra tehnički izuzetno ambicioznim i strateški osetljivim.

Međutim, za uverljivo odvraćanje ključna je, pre svega, verodostojnost, ističe Zis: "Sasvim je drugo pitanje u kojoj meri je ambiciozan i prevelik projekat poput ovog svemirskog nosača zaista verodostojan."

I upravo u toj sivoj zoni "Luanijao" stiče svoj efekat – kao prenaduvana preteća kulisa koja Peking već sada koristi u političke svrhe, i to pre nego što se ugradi ijedan deo metala. Kreft ovaj projekat naziva "besmislicom i psihološkim ratovanjem", ali istovremeno upozorava da se ne sme podceniti. Kina, kako upozorava Kreft, radi na "svim mogućim budućim projektima i zamislivim sistemima naoružanj". Na primer, u oblasti lasera – i čini se da je Peking u tom sektoru "ispred svih drugih".

Izvor: Srbija Danas/DW