Stiže isplata UVEĆANIH PENZIJA za decembar: Evo kada će biti isplata novca i ko u Srbiji ima pravo na penziju
Obračun penzja je nešto što često buni mnoge građane, posebno sa izmenana i dopunama zakona. Ali, računica je prilično jednostavna i gotovo nepromenjiva, bez obzira da li se menja starosna granica odlaska u penziju.
Direktor PIO fonda Relja Ognjenović najavio je da će decembarske penzije, uvećane za čak 12,2%, biti isplaćene pre Badnjeg dana, što znači da će penzioneri u Srbiji praznike dočekati sa uvećanim penzijama. Sa tim povećanjem, prosečna penzija će biti veća za oko 6.000 dinara, a državni organi su obezbedili sredstva za pravovremenu isplatu.
A kada neko kaže penzija, u glavi odmah krene kalkulator: imam li uslov, kada mogu da idem i koliki će to biti mesečni novac?
U Srbiji se iznos penzije obračunava po zakonskoj formuli i zavisi od (1) vaše zarade u odnosu na prosečnu zaradu u Srbiji za svaku godinu rada, (2) ukupnog penzijskog staža i (3) vrednosti opšteg boda na dan ostvarivanja prava.
VAŽNO: Ovaj tekst je zasnovan isključivo na zvaničnim propisima i objašnjenjima koje objavljuju Fond PIO, Pravno-informacioni sistem Republike Srbije i Republički zavod za statistiku.
Kako da znate da li imate uslov za penziju?
Pre nego što računate iznos novca, prvo proverite da li ispunjavate osnovne uslove, godine života i penzijski staž. Prema važećim pravilima koje objavljuje Fond PIO:
- Muškarci: 65 godina života i najmanje 15 godina staža osiguranja ili 45 godina staža bez obzira na godine.
- Žene: 64 godine života i najmanje 15 godina staža osiguranja ili 45 godina staža bez obzira na godine.
Kako se tačno obračunava penzija?
Starosna penzija se obračunava po zakonskoj formuli koju detaljno objašnjava PIO fond:
Penzija = lični koeficijent × penzijski staž × opšti bod
Šta je lični koeficijent?
Lični koeficijent predstavlja prosek godišnjih ličnih koeficijenata tokom celog radnog veka. Godišnji lični koeficijent dobija se tako što se vaša godišnja zarada, odnosno osnovica osiguranja, stavlja u odnos sa prosečnom godišnjom zaradom u Republici Srbiji za istu godinu, u skladu sa Zakonom o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Šta je penzijski staž?
Penzijski staž je ukupan broj godina za koje su vam plaćeni doprinosi za penzijsko i invalidsko osiguranje. Staž koji ulazi u obračun iznosa penzije ne može biti veći od 45 godina, kako je propisano Zakonom i objašnjeno na sajtu Fonda PIO.
Šta je opšti bod?
Opšti bod je novčana vrednost u dinarima koju utvrđuje Fond PIO i koja se usklađuje na isti način kao i penzije. Uvek se uzima vrednost opšteg boda važeća na dan podnošenja zahteva za ostvarivanje prava na penziju.
Primeri: kolika može da bude penzija?
Za tačan obračun neophodno je uzeti u obzir zarade za svaku pojedinačnu godinu rada. Sledeći primeri služe isključivo za orijentaciju, na osnovu odnosa zarade prema prosečnoj zaradi u Republici Srbiji, koju objavljuje Republički zavod za statistiku.
Primer 1: prosečna plata 100.000 dinara
- Odnos prema prosečnoj plati u Srbiji: približno 0,90
- Penzijski staž: 40 godina
Orijentaciona penzija: oko 60.000 dinara mesečno
Primer 2: prosečna plata 70.000 dinara
- Odnos prema prosečnoj plati u Srbiji: približno 0,63
- Penzijski staž: 40 godina
Orijentaciona penzija: oko 42.000 dinara mesečno
Važno: Ovo su okvirni iznosi. Stvarna penzija zavisi od svake godine rada i tada važeće prosečne zarade u Republici Srbiji, u skladu sa metodologijom Fonda PIO.
Uslovi za poljoprivrednu penziju
Za poljoprivredne osiguranike ne postoji posebna formula za obračun penzije. I u ovom slučaju primenjuje se ista zakonska formula, s tim što visina penzije zavisi od osnovica na koje su plaćeni doprinosi, kako navodi Fond PIO.
Poljoprivrednici, kao i ostali osiguranici, moraju ispuniti uslov starosti i imati najmanje 15 godina staža osiguranja.
Prevremena starosna penzija
Prevremena starosna penzija obračunava se po istoj formuli kao i redovna starosna penzija, ali se trajno umanjuje za svaki mesec ranijeg odlaska u penziju, u skladu sa pravilima propisanim Zakonom o penzijskom i invalidskom osiguranju.
Visina penzije u Srbiji zavisi od vaših zarada tokom celog radnog veka, ukupnog penzijskog staža i vrednosti opšteg boda u trenutku ostvarivanja prava. Najpouzdaniji način da dobijete tačan iznos jeste provera ličnih podataka u evidenciji Fonda PIO.
Tekst je informativnog karaktera i zasniva se na važećim propisima Republike Srbije.
